Files
DiscretMathematics/04FibonacciNumbers.tex
2022-12-13 18:27:07 +08:00

218 lines
8.6 KiB
TeX
Raw Blame History

This file contains ambiguous Unicode characters
This file contains Unicode characters that might be confused with other characters. If you think that this is intentional, you can safely ignore this warning. Use the Escape button to reveal them.
\chapter{Fibonacci数列}
\section{Fibonacci问题}
Fibonacci是递推关系的一个典型问题这个数列本身也有很多的应用。
\subsection{问题的提出}
假定初生的一对雌雄兔子从出生的第2个月之后每个月都可以生出另外一对雌雄兔。如果第1个月只有一对初生的雌雄兔子$n$个月之后共有多少对兔子?
\subsection{求递推关系}
设满$n$个月时兔子的对数为$F_n$,那么第$n-1$个月留下的兔子数目为$F_{n-1}$对;第$n-2$个月的所有兔子到了第$n$个月都有了繁殖能力,因此当月新生兔子数目为$F_{n-2}$对。因此我们可以对Fibonacci数列有如下定义
\begin{definition}
定义Fibonacci数列$\{F_n\}$满足:
\[F_n = F_{n-1} + F_{n-2}\eqco F_1 = F_2 = 1 \eqper\]
\end{definition}
于是我们可以定义$F_0 = 0$
\subsection{Fibonacci数列相关恒等式}
\begin{proposition}
$\{F_n\}$为Fibonacci数列那么
\begin{enumerate}
\item $F_1 + F_2 + \dots + F_n = F_{n+2} -1$
\item $F_1 + F_3 + \dots + F_{2n-1} = F_{2n}$
\item $F_0 - F_1 + F_2 - F_3 + \dots - F_{2n-1} + F_{2n} = F_{2n-1} - 1$
\item $F_1^2 + F_2^2 + \dots + F_n^2 = F_n F_{n+1}$
\item $F_{n-1}F_{n+1} - F_n^2 = (-1)^n$
\item $F_n^2 + F_{n-1}^2 = F_{2n-1}$
\item $F_{n+1}F_n + F_nF_{n-1} = F_{2n}$
\end{enumerate}
\end{proposition}
下面依次证明这些性质。
\begin{enumerate}
\item 对等式$F_1 + F_2 + \dots + F_n = F_{n+2} -1$
\begin{proof}
\begin{equation*}
\begin{aligned}
F_n & = F_{n+2} - F_{n+1}\\
F_{n-1} & = F_{n+1} - F_n\\
&\dots\\
F_1 & = F_3 - F_2
\end{aligned}
\end{equation*}
累加所有的式子,得到
\[F_1 + F_2 + \dots + F_n = F_{n+2} - F_2 = F_{n+2} -1 \eqper\qedhere\]
\end{proof}
\item 对等式$F_1 + F_3 + \dots + F_{2n-1} = F_{2n}$
\begin{proof}
\begin{equation*}
\begin{aligned}
F_{2n-1} & = F_{2n} - F_{2n-2}\\
F_{2n-3} & = F_{2n-2} - F_{2n-4}\\
& \dots \\
F_1 & = F_2 - F_0
\end{aligned}
\end{equation*}
累加所有的式子,得到
\[F_1 + F_3 + \dots + F_{2n-1} = F_{2n} - F_0 = F_{2n} \eqper\qedhere\]
\end{proof}
\item 对等式$F_0 - F_1 + F_2 - F_3 + \dots - F_{2n-1} + F_{2n} = F_{2n-1} - 1$
\begin{proof}
将式子1减去式子2的两倍即可得证。
\end{proof}
\item 对等式$F_1^2 + F_2^2 + \dots + F_n^2 = F_n F_{n+1}$
\begin{proof}
\begin{equation*}
\begin{aligned}
F_n^2 & = F_n(F_{n+1} - F_{n-1}) = F_nF_{n+1} - F_nF_{n-1}\\
F_{n-1}^2 & = F_{n-1}F_n - F_{n-1}F_{n-2}\\
& \dots \\
F_1^2 & = F_1F_2 - F_1F_0
\end{aligned}
\end{equation*}
累加即可得证。
\end{proof}
\item 对等式$F_{n-1}F_{n+1} - F_n^2 = (-1)^n$
\begin{proof}
使用数学归纳法:
\begin{enumerate}[label=(\arabic{*})]
\item$n = 1$时,等式成立。
\item 设当$n = k-1$时,等式成立。那么当$n = k$时,有
\begin{equation*}
\begin{aligned}
F_{k-1}F_{k+1} - F_k^2 & = F_{k-1}(F_{k-1} + F_k) - F_k^2\\
& = F_{k-1}^2 + F_{k-1}F_k - F_k^2\\
& = F_{k-1}^2 + F_k(F_{k-1} - F_k)\\
& = F_{k-1}^2 - F_k F_{k-2}\\
& = -(F_k F_{k-1} - F_{k-1}^2)\\
& = (-1)\times (-1)^{k-1}\\
& = (-1)^k
\end{aligned}
\end{equation*}
即等式对$n=k$也成立。
\end{enumerate}
综上,等式对所有的$n \in \mathbb{N}^\ast$成立。
\end{proof}
\item 对等式\[F_n^2 + F_{n-1}^2 = F_{2n-1} \tag{$\ast$} \label{fibonacci property 6}\]\[F_{n+1}F_n + F_nF_{n-1} = F_{2n}\tag{$\ast\ast$} \label{fibonacci property 7}\]
\begin{proof}
使用数学归纳法:
\begin{enumerate}[label=(\arabic{*})]
\item$n=1$时,等式成立。
\item 设当$n = k-1$时,等式成立。那么当$n = k$时,有
\begin{equation*}
\begin{aligned}
F_k^2 + F_{k-1}^2 & = (F_{k-1} + F_{k-2})^2 + F_{k-1}^2\\
& = F_{k-1}^2 + F_{k-2}^2 + 2F_{k-1}F_{k-2} + F_{k-1}^2\\
& = F_{2k-3} + F_{k-1}(F_{k-2} + F_{k-1}) + F_{k-1}F_{k-2}\\
& = F_{2k-3} + F_kF_{k-1} + F_{k-1}F_{k-2}\\
& = F_{2k-3} + F_{2k-2}\\
& = F_{2k-1}
\end{aligned}
\end{equation*}
注意在这个推导过程中我们利用了\eqref{fibonacci property 6}式和\eqref{fibonacci property 7}式在$n=k-1$时成立的条件。
\begin{equation*}
\begin{aligned}
F_{k+1}F_k + F_kF_{k-1} & = (F_k + F_{k-1})F_k + (F_{k-1} + F_{k-2})F_{k-1}\\
& = F_k^2 + F_{k-1}^2 + F_kF_{k-1} + F_{k-1}F_{k-2}\\
& = F_{2k-1} + F_{2k-1}\\
& = F_{2k}
\end{aligned}
\end{equation*}
注意在这个推导中我们用到了\eqref{fibonacci property 6}式在$n = k$时和\eqref{fibonacci property 7}$n = k-1$时成立的条件。
因此,通过这样先证\eqref{fibonacci property 6}、再证\eqref{fibonacci property 7},我们可以同时证明两个等式对任意$n \in \mathbb{N}^\ast$都成立。
\end{enumerate}
综上,式子成立。
\end{proof}
\end{enumerate}
\section{广义Fibonacci数列}
\begin{definition}
定义广义Fibonacci数列$\{E_n\}$满足:
\[E_0 = A, E_1 = B, E_{n+1} = E_n + E_{n-1}\]
\end{definition}
写出$\{E_n\}$的前几项,有
\begin{equation*}
\begin{aligned}
E_2 & = A + B\\
E_3 & = A + 2B\\
E_3 & = 2A + 3B\\
E_4 & = 3A + 5B\\
E_5 & = 5A + 8B\\
E_6 & = 8A + 13B\\
& \dots \\
E_n & = F_{n-1}A + F_nB
\end{aligned}
\end{equation*}
\begin{proposition}
若令$A = F_a\eqco B = F_{a+1}$,那么有
\[F_{a+b+1} = E_{b+1} = F_{b}A + F_{b+1}B = F_{a+1}F_{b+1} + F_{a}F_{b}\eqper\]
\end{proposition}
\begin{corollary}
由上式可得
\begin{itemize}
\item $F_n^2 + F_{n-1}^2 = F_{2n-1}$
\item $F_{n+1}F_n + F_nF_{n-1} = F_{2n}$
\end{itemize}
\end{corollary}
\section{Fibonnacci数列的通项公式}
\begin{theorem}
Fibonacci数列的通项公式为
\[
F_n = \frac{1}{\sqrt{5}}\left(\left(\frac{1 + \sqrt{5}}{2}\right)^n - \left(\frac{1 - \sqrt{5}}{2}\right)^n\right) \eqper
\]
\end{theorem}
\begin{proof}
$\dfrac{F_{n+1}}{F_n}$进行数值试验发现其稳定在1.618附近,猜测应为$\dfrac{\sqrt{5} + 1}{2}$
$G_n = cq^n$满足$G_{n+1} = G_n + G_{n+1}$。那么
\begin{equation*}
\begin{aligned}
cq^{n+1} & = cq^n + cq^{n-1}\\
q^2 & = q + 1
\end{aligned}
\end{equation*}
可以得到
\begin{equation*}
\left\{
\begin{aligned}
& q_1 = \dfrac{1 + \sqrt{5}}{2}\\
& q_2 = \dfrac{1 - \sqrt{5}}{2}
\end{aligned}
\right.
\end{equation*}
猜测$q_2$是造成$\dfrac{F_{n+1}}{F_n}$$\dfrac{\sqrt{5} + 1}{2}$附近波动的原因。因此我们猜测
\[F_n = Aq_1^n + Bq_2^n \eqper\]
\begin{equation*}
\left\{
\begin{aligned}
& F_0 = A + B = 0\\
& F_1 = Aq_1 + Bq_2 = 1
\end{aligned}
\right.
\end{equation*}
可以得到
\begin{equation*}
\left\{
\begin{aligned}
& A = \frac{1}{\sqrt{5}}\\
& B = -\frac{1}{\sqrt{5}}
\end{aligned}
\right.
\end{equation*}
于是有
\[F_n = \frac{1}{\sqrt{5}}\left(\left(\frac{1 + \sqrt{5}}{2}\right)^n - \left(\frac{1 - \sqrt{5}}{2}\right)^n\right) \eqper \qedhere\]
\end{proof}
\section{Fibonacci数列的性质}
\begin{enumerate}
\item Fibonacci数列可以作为表示任意正整数$N$的``基''
\[N = \sum_{i=2}^n a_iF_i \eqco\]
其中$a_i = 0, 1$,且$a_ia_{i+1} = 0$(即连续两项至少有一个为零)。例如:
\[11 = F_6 + F_4 = 8 + 3 \eqper\]
这种用Fibonacci的表示可以写成一个五位数10100。
\item 有所谓的Fibonacci方形即边长为$F_n$的正方形,可以由$F_i \times F_{i+1}, i = 1, 2, \dots, n-1$的矩形拼接而成。
\end{enumerate}