Riemann可积性。
This commit is contained in:
176
07函数的积分.tex
176
07函数的积分.tex
@@ -359,3 +359,179 @@ C^n [a,b] = \{f \in C[a,b] \mid f^{(n)} \in C[a,b]\}\]
|
||||
\[\int_T^{a+T} f(x) \dif x = \int_0^a f(t + T) \dif t = \int_0^a f(t) \dif t \tag{2} \label{周期函数积分2}\]
|
||||
将\eqref{周期函数积分2}式带入\eqref{周期函数积分1}式中,得到
|
||||
\[\int_a^{a+T} f(x) \dif x = \int_a^0 f(x) \dif x + \int_0^T f(x) \dif x + \int_0^a f(x) \dif x = \int_0^T f(x) \dif x \text{对} \forall a \in \realnum\text{成立。}\]
|
||||
|
||||
\section{Riemann可积函数理论}
|
||||
目标:寻找函数Riemann可积的充分必要条件。
|
||||
假设$f: [a,b] \to \realnum$有界,记
|
||||
\[M = \sup \limits_{a \leq x \leq b} f(x), \quad m = \inf \limits_{a \leq x \leq b} f(x)\]
|
||||
记$\omega = M - m$,称为$f$在$[a,b]$上的振幅。
|
||||
|
||||
对分割$T: a = x_0 < x_1 < \cdots < x_n = b$,记
|
||||
\[\Delta x_i = x_i - x_{i-1}, i = 1, 2, \cdots, n \eqco \Vert T \Vert = \max \limits_{i=1, 2, \cdots, n} \Delta x_i\]
|
||||
在每个子区间上,分别记函数的上下确界和振幅为
|
||||
\[M_i = \sup \limits_{[x_{i-1}, x_i]} f\eqco m_i = \inf \limits_{[x_{i-1}, x_i]} f \eqco \omega_i = M_i - m_i\]
|
||||
|
||||
同时我们定义Darboux上下和:
|
||||
\[\text{上和:}\overline{S}(f, T) = \sum_{i=1}^n M_i \Delta x_i \eqco \text{下和:}\underline{S}(f, T) = \sum_{i=1}^n m_i \Delta x_i\eqper\]
|
||||
|
||||
\begin{corollary}
|
||||
\[0 \leq \overline{S}(f, T) - \underline{S}(f, T) = \sum_{i=1}^n \omega_i \Delta x_i\eqper\]
|
||||
\end{corollary}
|
||||
|
||||
再记Riemman和为
|
||||
\[S(f,T) = \sum_{i=1}^n f(c_i) \Delta x_i, c_i \in [x_{i-1}, x_i]\text{任取}, i = 1, 2, \cdots, n\]
|
||||
|
||||
\begin{corollary}
|
||||
\[\underline{S}(f,T) \leq S(f, T) \leq \overline{S}(f, T) \eqper\]
|
||||
\end{corollary}
|
||||
|
||||
在$x_0$与$x_1$之间多加一个分割点$t$,获得加细的分割$T^\prime: a = x_0 < t < x_1 < x_2 < \cdots < x_n = b$记
|
||||
\[M_1^\prime = \sup \limits_{[x_{0}, t]}\eqco m_1^\prime = \inf \limits_{[x_0,t]} f\eqco M_2^\prime = \sup \limits_{[t,x_1]} f\eqco m_2^\prime \inf_{[t,x_1]} f\]
|
||||
易得
|
||||
\[M_1^\prime, M_2^\prime \leq M_1, m_1 \leq m_1^\prime, m_2^\prime\]
|
||||
分割加细之后的Darboux和
|
||||
\begin{align*}
|
||||
\overline{S}(f, T^\prime) & = M_1^\prime (t-x_0) + M_2^\prime (x_1 - t) + \sum_{i=2}^n M_i \Delta x_i\\
|
||||
& \leq M_1 (t-x_0) + M_1(x_1 - t) + \sum_{i=2}^n M_i \Delta x_i\\
|
||||
& = \overline{S}(f,T)\\
|
||||
\underline{S}(f, T^\prime) & = m_1^\prime (t-x_0) + m_2^\prime (x_1 - t) + \sum_{i=2}^n m_i \Delta x_i\\
|
||||
& \geq m_1 (t-x_0) + m_1(x_1 - t) + \sum_{i=2}^n m_i \Delta x_i\\
|
||||
& = \underline{S}(f, T)
|
||||
\end{align*}
|
||||
|
||||
\begin{corollary}
|
||||
对任意的加细分割$T^\prime$有
|
||||
\[\overline{S}(f, T^\prime) \leq \overline{S}(f, T)\eqco \underline{S}(f, T^\prime) \geq \underline{S}(f, T)\eqper\]
|
||||
\end{corollary}
|
||||
|
||||
\begin{corollary}
|
||||
设$T_1, T_2$为$[a,b]$上的任意两个有限分割,则
|
||||
\[m(b-a) \leq \underline{S}(f, T_1) \leq \overline{S}(f, T_2) \leq M(b-a)\eqper\]
|
||||
\end{corollary}
|
||||
|
||||
\begin{proof}
|
||||
记$T_0$是区间$[a,b]$两个端点构成的分割,再记$T_1 + T_2$为$T_1$与$T_2$合成的分割。那么有
|
||||
\begin{align*}
|
||||
\underline{S}(f, T_0) \leq \underline{S}(f, T_1) & \leq \underline{S}(f, T_1 + T_2)\\
|
||||
& \leq \overline{S}(f, T_1 + T_2) \leq \overline{S}(f, T_2) \leq \overline{S}(f, T_0)
|
||||
\end{align*}
|
||||
注意$\underline{S}(f, T_0) = m(b-a), \overline{S}(f, T_0) = M(b-a)$。
|
||||
\end{proof}
|
||||
|
||||
我们引入上下积分:
|
||||
\[\text{上积分:}\overline{\int_a^b} f(x) \dif x = \inf \limits_T \overline{S}(f, T)\]
|
||||
\[\text{下积分:}\underline{\int_a^b} f(x) \dif x = \sup \limits_T \underline{S}(f, T)\]
|
||||
|
||||
\begin{corollary}\label{Riemann可积推论4}
|
||||
设$T_1, T_2$为$[a,b]$上任意两个有限分割,则
|
||||
\[\underline{S}(f, T_1) \leq \underline{\int_a^b} f(x) \dif x \leq \overline{\int_a^b}f(x) \dif x \leq \overline{S}(f, T_2)\]
|
||||
\end{corollary}
|
||||
|
||||
\begin{proof}
|
||||
依照上下界的定义,第一和第三个不等号成立。假设$\beta = \sup \limits_T \underline{S}(f, T) > \alpha = \inf \limits_T \overline{S}(f, T)$,记$2 \varepsilon = \beta - \alpha > 0$。由确界的定义,
|
||||
\begin{equation*}
|
||||
\left.
|
||||
\begin{aligned}
|
||||
\exists T_1 \text{使得} \underline{S}(f, T_1) \in (\beta - \varepsilon, \beta]\\
|
||||
\exists T_2 \text{使得} \overline{S}(f, T_2) \in [\alpha, \alpha + \varepsilon)
|
||||
\end{aligned}
|
||||
\right\}
|
||||
\overline{S}(f, T_2) \leq \underline{S}(f, T_1)
|
||||
\end{equation*}
|
||||
这与推论\ref{Riemann可积推论4}矛盾。
|
||||
\end{proof}
|
||||
|
||||
\begin{theorem}[Darboux定理]
|
||||
对$[a,b]$上的任意有界函数,有
|
||||
\[\overline{\int_a^b}f(x) \dif x = \tolim{\Vert T \Vert}{0}\overline{S}(f, T) \eqco \underline{\int_a^b}f(x) \dif x = \tolim{\Vert T \Vert }{0} \underline{S}(f, T)\]
|
||||
\end{theorem}
|
||||
|
||||
\begin{proof}
|
||||
假设极限存在。由下界的定义,极限保序
|
||||
\[\alpha = \overline{\int_a^b}f(x) \dif x \leq \tolim{\Vert T \Vert}{0} \overline{S}(f, T)\]
|
||||
由下确界的性质,$\forall \varepsilon > 0$,$\exists T_1$使得$\alpha \leq \overline{S}(f, T_1) < \alpha + \varepsilon$。因此只要极限存在,必有
|
||||
\[\tolim{\Vert T \Vert}{0} \overline{S}(f, T) = \alpha\]
|
||||
\end{proof}
|
||||
|
||||
\begin{theorem}
|
||||
设$f:[a,b] \to \realnum$有界,则以下结论等价:
|
||||
\begin{enumerate}
|
||||
\item $f \in R[a,b]$;
|
||||
\item $\tolim{\Vert T \Vert}{0} \left[\overline{S}(f, t) - \underline{S}(f, T)\right] = \tolim{\Vert T \Vert}{0} \displaystyle\sum_{i=1}^n \omega_i\Delta x_i = 0$;
|
||||
\item $\forall \varepsilon > 0$,存在分割$T$,使得$0 \leq \overline{S}(f, T) - \underline{S}(f, T) < \varepsilon$;
|
||||
\item $\overline{\dint_a^b}f(x) \dif x = \underline{\dint_a^b} f(x) \dif x$。
|
||||
\end{enumerate}
|
||||
\end{theorem}
|
||||
|
||||
\begin{theorem}
|
||||
设$f$是定义在$[a,b]$上的单调函数,则$f$在$[a,b]$上可积。
|
||||
\end{theorem}
|
||||
|
||||
\begin{proof}
|
||||
不妨令函数单调增,$f(b) > f(a)$。任取一个$[a,b]$上的分割$T$,由$f$的单调性
|
||||
\begin{align*}
|
||||
0 & \leq \sum_{i=1}^n \omega_i \Delta x_i = \sum_{i=1}^n (M_i - m_i) \Delta x_i = \sum_{i=1}^n [f(x_i) - f(x_{i-1})] \Delta x_i\\
|
||||
& \leq \Vert T \Vert \sum_{i=1}^n [f(x_i) - f(x_{i-1})] = \Vert T \Vert [f(b) - f(a)]
|
||||
\end{align*}
|
||||
由此可得
|
||||
\[\tolim{\Vert T \Vert}{0}\sum_{i=1}^n \omega_i \Delta x_i = 0\]
|
||||
因此$f \in R[a,b]$。
|
||||
\end{proof}
|
||||
|
||||
\begin{theorem}
|
||||
设$f: [a,b] \to \realnum$是连续函数,则$f$在$[a,b]$上可积。
|
||||
\end{theorem}
|
||||
|
||||
\begin{proof}
|
||||
$f$在$[a,b]$上一致连续,因此$\forall \varepsilon > 0$,$\exists \delta > 0$使得$\forall x, b \in [a,b]$,只要$\vert x - y \vert < \delta$都有$\vert f(x) - f(y) \vert < \varepsilon$。
|
||||
|
||||
那么只要任取$[a,b]$上的一个分割$T$满足$\Vert T \Vert < \delta$,那么对于分割的每个子区间$[x_{i-1}, x_i]$都有$\Delta x_i = x_i - x_{i-1} < \delta$。因此$f$在$[x_{i-1}, x_i]$上的振幅$\omega_i = M_i - m_i \leq \varepsilon$。那么
|
||||
\[0 \leq \sum_{i=1}^n \omega_i \Delta x_i \leq \varepsilon \sum_{i=1}^n \Delta x_i = \varepsilon(b-a)\]
|
||||
由此可得
|
||||
\[\tolim{\Vert T \Vert}{0}\sum_{i=1}^n \omega_i \Delta x_i = 0\]
|
||||
因此$f \in R[a,b]$。
|
||||
\end{proof}
|
||||
|
||||
\section{Legesgue定理}
|
||||
\begin{definition}
|
||||
定义函数$f$的间断点集$D(f) = \{x_0 \in [a,b] \mid f\text{在}x_0\text{间断}\}$。
|
||||
\end{definition}
|
||||
\begin{definition}
|
||||
设$A$为实数的集合。如果对任意给定的$\varepsilon > 0$,存在至多可数的一列开区间$\{I_n, n \in \naturalnum^\ast\}$,使得
|
||||
\begin{enumerate}
|
||||
\item $A \subset \displaystyle\bigcup_{i=1}^\infty I_i$;
|
||||
\item $\displaystyle\sum_{i=1}^N \vert I_n \vert < \varepsilon, N = 1, 2, \cdots$($\vert I_n \vert$表示区间$I_i$的长度)。
|
||||
\end{enumerate}
|
||||
则称$A$为一维零测集,简称零测集。
|
||||
\end{definition}
|
||||
|
||||
\begin{proposition}
|
||||
零测集有下列简单性质:
|
||||
\begin{enumerate}
|
||||
\item 至多可数个零测集的并集是零测集。
|
||||
\item 设$A$为零测集,若$B \subset A$,则$B$也是零测集。
|
||||
\end{enumerate}
|
||||
\end{proposition}
|
||||
|
||||
\begin{theorem}[Lebesgue定理]
|
||||
设$f: [a,b] \to \realnum$有界。那么$f \in R[a,b]$当且仅当$D(f)$是零测集。
|
||||
\end{theorem}
|
||||
换言之,有界函数可积的充要条件是其所有间断点总长度为0。
|
||||
|
||||
\begin{corollary}
|
||||
容易由Legesgue定理得到以下结论:
|
||||
\begin{enumerate}
|
||||
\item 若$f \in R[a,b]$,则$\vert f \vert \in R[a,b]$;
|
||||
\item 若$f, g \in R[a,b]$,则$fg \in R[a,b]$;
|
||||
\item 若$f \in R[a,b]$且$\dfrac{1}{f}$有界,则$\dfrac{1}{f} \in R[a,b]$;
|
||||
\item 设$f \in R[a,b], \varphi \in C[\alpha, \beta]$且$f([a,b]) \subset [\alpha, \beta]$,则$\varphi \circ f \in R[a,b]$。
|
||||
\end{enumerate}
|
||||
\end{corollary}
|
||||
|
||||
\begin{proposition}
|
||||
令$a < c < b$,则$f \in R[a,b]$当且仅当$f \in R[a,c]$且$f \in R[c,b]$。
|
||||
\end{proposition}
|
||||
\begin{proof}
|
||||
注意$D(f) \cap [a,c] \subset D(f)$,$D(f) \cap [c,b] \subset D(f)$,以及
|
||||
\[D(f) = \left(D(f) \cap [a,c]\right)\cup\left(D(f) \cap [c,b]\right)\eqper\]
|
||||
\end{proof}
|
||||
Reference in New Issue
Block a user